Xác minh điều kiện thi hành án: quy trình và những điều cần biết

Xác minh điều kiện thi hành án là gì?

Xác minh điều kiện thi hành án là hoạt động của chấp hành viên, cơ quan thi hành án dân sự nhằm xác định người phải thi hành án có tài sản, thu nhập hay không, ở đâu, giá trị bao nhiêu, có đủ điều kiện để thực hiện nghĩa vụ theo bản án, quyết định hay chưa. Đây là căn cứ then chốt để quyết định áp dụng biện pháp thi hành án phù hợp, hoặc xác định vụ việc thuộc diện chưa có điều kiện thi hành.

Ai có trách nhiệm xác minh?

Về nguyên tắc, người được thi hành án có quyền tự mình hoặc ủy quyền xác minh điều kiện thi hành án của người phải thi hành án và cung cấp thông tin, tài liệu cho cơ quan thi hành án. Trường hợp người được thi hành án đã áp dụng các biện pháp cần thiết mà không thể tự xác minh được, hoặc theo yêu cầu, chấp hành viên tiến hành xác minh thông qua các cơ quan, tổ chức có liên quan như: cơ quan đăng ký đất đai, cơ quan thuế, tổ chức tín dụng, bảo hiểm xã hội, cơ quan quản lý phương tiện...

Nội dung xác minh thường bao gồm

- Thông tin về nơi cư trú, nơi làm việc của người phải thi hành án.

- Tài sản là bất động sản, động sản, phương tiện, cổ phần, phần vốn góp, tài khoản ngân hàng.

- Thu nhập từ tiền lương, tiền công, hoạt động kinh doanh hoặc nguồn thu nhập hợp pháp khác.

- Tình trạng thực tế của tài sản (đang thế chấp, tranh chấp, đồng sở hữu...).

Trường hợp chưa có điều kiện thi hành án

Khi kết quả xác minh cho thấy người phải thi hành án chưa có tài sản, thu nhập hoặc có nhưng không đủ để thi hành nghĩa vụ, cơ quan thi hành án có thể thông báo, xử lý theo hướng chưa có điều kiện thi hành theo trình tự luật định. Luật Thi hành án dân sự 2025 quy định rõ hơn cơ chế bảo đảm quyền của người được thi hành án được tiếp tục yêu cầu, đề nghị xác minh lại khi có căn cứ cho rằng người phải thi hành án đã có điều kiện thi hành trở lại, giúp quyền lợi hợp pháp không bị bỏ ngỏ theo thời gian.

Người dân có thể chủ động làm gì?

Để rút ngắn thời gian xử lý, người được thi hành án nên chủ động thu thập, cung cấp các thông tin, giấy tờ liên quan đến tài sản, thu nhập của người phải thi hành án (nếu có) ngay từ khi nộp đơn yêu cầu, đồng thời phối hợp chặt chẽ với chấp hành viên trong suốt quá trình xác minh.